پانسمان زخم بستر در شهریار
زخم بستر (Pressure Ulcer)، که به عنوان زخم فشاری نیز شناخته میشود، یکی از آسیبهای شایع در بیماران بستری و کمتحرک است. این نوع زخم ناشی از فشار ممتد و کاهش خونرسانی در نقاطی از بدن است که تماس مستقیم با بستر دارند. مراقبت صحیح و اصولی از زخم بستر، نقش بسزایی در تسریع ترمیم بافت و پیشگیری از بروز عفونتهای جدی دارد.
اهداف پانسمان زخم بستر
حفظ رطوبت مناسب در بستر زخم
جلوگیری از آلودگی و بروز عفونت ثانویه
جذب ترشحات و دبریهای زخم
تحریک فرآیند ترمیم و بازسازی بافت
کاهش درد، التهاب و بهبود کیفیت زندگی بیمار
مراحل انجام پانسمان زخم بستر
آمادهسازی
شستوشوی صحیح دستها
پوشیدن دستکش استریل
آمادهسازی ابزار: سرم شستوشو، گاز، پانسمان، پنس، قیچی استریل
شستوشوی زخم
استفاده از سرم نرمال سالین (NaCl 0.9%) برای تمیز کردن زخم
در صورت وجود بافت نکروتیک، انجام دبریدمان (مکانیکی، آنزیمی، یا جراحی)
خشککردن اطراف زخم با گاز استریل بدون ایجاد اصطکاک زیاد
انتخاب پانسمان مناسب
براساس مرحله زخم، میزان ترشح، وجود یا عدم وجود عفونت
استفاده از پانسمانی که با بافت زخم و پوست اطراف آن سازگار باشد
پانسمانگذاری
قرار دادن پانسمان روی زخم بدون ایجاد فشار مستقیم
تثبیت پانسمان با باند یا چسب پزشکی مناسب
پایش و ثبت اطلاعات
بررسی وضعیت زخم در هر نوبت تعویض
ثبت نوع پانسمان، زمان تعویض و مشاهدات مربوط به زخم در پرونده بالینی
تعویض پانسمان بسته به شرایط زخم، معمولاً هر ۱ تا ۳ روز یکبار انجام میشود
ملاحظات مهم بالینی
تغییر وضعیت بیمار حداقل هر ۲ ساعت برای کاهش فشار
استفاده از تشکهای ضد زخم بستر جهت توزیع یکنواخت فشار
تغذیه مناسب شامل پروتئین، ویتامین C و زینک جهت حمایت از ترمیم زخم
کنترل بیماریهای زمینهای مانند دیابت و کمخونی
پایش علائم هشداردهنده عفونت: قرمزی شدید، ترشح چرکی، بوی نامطبوع، تب موضعی یا عمومی
نکات مهم و هشدارها
از استفاده مستقیم از الکل، بتادین یا مواد قابض روی زخم باز اجتناب شود
در صورت وجود ترشحات بدبو یا علائم عفونت، مشاوره با پزشک جهت مصرف آنتیبیوتیک ضروری است
هنگام برداشتن پانسمان، از ایجاد آسیب به بافت تازه جلوگیری شود
مواد مصرفشده آلوده باید به صورت ایمن و مطابق اصول کنترل عفونت دفع گردند.
